20.10.2025r w Rządowym Centrum Legislacji Ministerstwo Zdrowia umieściło „Projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych”.

Projekt przewiduje m.in.:
💉 włączenie szczepień przeciw HPV do obowiązkowego kalendarza szczepień
🦠 obowiązek szczepień przeciw inwazyjnym zakażeniom meningokokowym (B i ACWY),
🔄 korektę kalendarza szczepień przeciw krztuścowi,
📄 uporządkowanie przepisów o kwalifikacjach personelu i dokumentacji.

🆕 Szczegóły projektu – nowe regulacje i obowiązki.

1️⃣ Włączenie szczepień przeciw HPV do katalogu obowiązkowych

– obowiązek szczepień dla dzieci od 9. do 15. r.ż. (rocznik 2018),

2️⃣ Obowiązkowe szczepienia przeciw meningokokom (B, ACWY)

– obejmują wybrane grupy ryzyka do 19. r.ż. (m.in. osoby po splenektomii, z niedoborami odporności, urodzone przez matki z HIV, przed/po terapii immunosupresyjnej, z zaburzeniami dopełniacza),
– schemat zgodnie z ChPL lub zaleceniami towarzystw naukowych.

3️⃣ Rozszerzenie wskazań do szczepień obowiązkowych/bezpłatnych

– m.in. dzieci w żłobkach/przedszkolach – (ospa),  kobiety planujące ciążę i ciężarne (WZW B).

🔧 Modyfikacje istniejącego programu szczepień

1️⃣ Zmiany w szczepieniach przeciw krztuścowi

• II dawka przypominająca: przesunięcie z 14. na 12. r.ż.
• Nowa III dawka przypominająca: od 17. r.ż., zastępująca dotychczasową dawkę przeciw tężcowi i błonicy.

2️⃣ Porządkowanie schematów i załączników

• zmiany redakcyjne i ujednolicenia w załącznikach 1 (szczepienia podstawowe i przypominające),
• nowe wzory Książeczki szczepień i Karty uodpornienia.

3️⃣ Usunięcie przepisów o szczepieniach w szkołach

– argument: „szczepienia nie są co do zasady przeprowadzane w szkołach”.

4️⃣ Doprecyzowanie kwalifikacji personelu

– uwzględnienie kwalifikacji zdobytych w kształceniu przeddyplomowym,
– doprecyzowanie dokumentów potwierdzających szkolenia.

5️⃣ Zmiany w dokumentacji i raportowaniu

– korekty terminologiczne,
– dostosowanie do systemów elektronicznych i jednolitego raportowania do Sanepidu.

⏰ Terminy wejścia w życie

• 📌 Główne rozporządzenie: 1 stycznia 2026 r.
• 📌 Schemat szczepienia HPV: 1 stycznia 2027 r.
• 📌 Część zmian (np. krztusiec): 1 lipca 2026 r.
• 📌 Przepisy dot. HPV i meningokoków: 1 stycznia 2027 r.

Wprowadzenie obowiązkowych szczepień przeciw HPV to kolejna decyzja podjęta ponad głowami rodziców. Bez pytania ich o zdanie, bez debaty i bez realnego wysłuchania tych, których ta decyzja dotyczy najbardziej. W momencie, gdy szczepionki są już dostępne i bezpłatne, rząd nie zadał sobie trudu, by zrozumieć, dlaczego część rodziców nie korzysta z programu dobrowolnego. Zamiast dialogu – wybrano nakaz, przymus, obowiązek.

Obowiązek…obowiązek….

Rodzice, którzy chcą świadomie decydować o zdrowiu swoich dzieci, często czują, że państwo coraz mocniej odbiera im prawo wyboru. Polska zaczyna przypominać kraj, w którym najpierw wprowadza się kolejne obowiązki, a dopiero potem próbuje wyjaśniać, dlaczego. Władza zachowuje się tak, jakby rodzice byli zbędnym elementem systemu. Elementem, który należy po prostu ominąć, bo przeszkadza w szybkim wdrożeniu politycznych planów. Planów związanych nie ze zdrowiem obywateli ale… pieniędzmi.

Kasa musi się zgadzać…

Kolejne przepisy tworzą atmosferę, w której obywatel ma coraz mniej do powiedzenia: najpierw obowiązkowe szczepienia, potem groźba kar administracyjnych za ich niewykonanie, coraz więcej ograniczeń i coraz mniej przestrzeni na indywidualną odpowiedzialność. Państwo coraz częściej sięga po narzędzia przymusu, jakby zapomniało, że zaufanie i współpraca budują więcej niż nakazy i mandaty. Dane pokazują, że w Polsce zaszczepionych przeciwko HPV jest …16% osób do 18 r.ż. Fiasko szczepień? Więc trzeba zastosować przymus. Obowiązek. Brak realizacji? Kary finansowe, do 50 tyś zł na rodzica.

Brak spełnienia obowiązku? Kara!

Najbardziej bolesne jest to, że nikt nie zadał fundamentalnego pytania: dlaczego rodzice mieliby zaufać decyzji podjętej bez ich udziału? Skoro szczepienia HPV już są bezpłatne, dlaczego nie inwestuje się najpierw w rzetelną edukację, partnerską komunikację i odbudowę zaufania, które zostało mocno nadszarpnięte przez lata chaosu informacyjnego? Zamiast naprawić to, co nie działa, państwo wybiera najprostsze, ale też najbardziej konfliktowe narzędzie — obowiązek.

Gdzie wolność wyboru???

Nie dziwi więc narastające poczucie, że Polska dryfuje w stronę państwa nakazów i zakazów, w którym obywatel coraz częściej spotyka się z karą, a coraz rzadziej z rozmową. Rodzice oczekują szacunku, prawa do pytań, prawa do wątpliwości i prawa do decydowania o zdrowiu własnych dzieci! Oczekują wolności wyboru! Zamiast tego dostają kolejne narzucone odgórnie obowiązki i komunikat, że „państwo wie lepiej”.

Na zakończenie…

A przecież zdrowie publiczne nie polega na wymuszaniu posłuszeństwa, ale na budowaniu zaufania. Braku przymusu. I to właśnie tego — wolności wyboru — w tej decyzji zabrakło najbardziej.

Autor tekstu: Aleksandra Ślozowska

Jeśli uważasz, że to co robimy ma sens, to możesz wspierać codzienne działania Fundacji Twoje VETO na kilka sposobów – szczegóły w menu WSPARCIE.