🔷 Wprowadzenie

W lipcu 2025 roku administracja amerykańska ogłosiła 15-procentowe cła na wybrane towary z Unii Europejskiej, w tym produkty przemysłu motoryzacyjnego, chemicznego oraz metalurgicznego. Choć Polska nie jest głównym eksporterem bezpośrednio na rynek USA, to skutki tej decyzji mogą być dla niej szczególnie dotkliwe. Premier Donald Tusk już ostrzegł, że Polska może stracić ponad 8 miliardów złotych rocznie, co stanowi poważne wyzwanie gospodarcze i polityczne.

🔷 Powody wprowadzenia ceł przez USA

1. Protekcjonizm gospodarczy – USA dąży do ochrony własnego przemysłu, w tym motoryzacji i elektromobilności.
2. Retorsje za politykę klimatyczną UE – mechanizm CBAM (opłata węglowa na granicach UE) uderza w eksport z USA.
3. Presja negocjacyjna – USA chce wymusić lepsze warunki dla własnych firm na rynku europejskim.
4. Strategiczna rywalizacja z Chinami – UE ma się jednoznacznie opowiedzieć po stronie USA.
5. Koniec starego ładu handlowego – marginalizacja WTO (Światowej Organizacji Handlu) i wzrost bilateralnych napięć handlowych.

🔷 Polska na linii ognia

Polska może nie być głównym celem nowych ceł, ale będzie jedną z największych ofiar ubocznych. Dlaczego?

🇵🇱 Polska jako poddostawca

• Jesteśmy kluczowym elementem łańcucha dostaw dla niemieckiego przemysłu motoryzacyjnego – produkujemy komponenty, podzespoły, systemy elektroniczne.
• Jeśli Niemcy i Francja będą eksportować mniej do USA – zamówień w Polsce będzie także mniej.
• Dotknie to m.in. Śląska, Wielkopolski, Dolnego Śląska i Podkarpacia – regionów z dużym zagęszczeniem firm automotive.

📉 Możliwy spadek PKB

• Według szacunków rządu, cła mogą kosztować Polskę nawet 0,3–0,5% PKB rocznie.
• Straty mogą dotknąć setek średnich i dużych firm kooperujących z zachodnimi koncernami.

👷 Uderzenie w miejsca pracy

• Eksperci szacują, że zagrożonych może być od 20 do 50 tysięcy miejsc pracy w sektorze przemysłowym i logistycznym.

💼 Presja na rząd

• Premier Tusk stoi w obliczu konieczności wypracowania tarczy dla eksporterów, a także przygotowania nowych kierunków eksportu (np. Indie, Bliski Wschód).

🔷 Reakcja Polski i UE

• Rząd zapowiedział intensyfikację rozmów z Komisją Europejską i Niemcami w celu wypracowania wspólnego stanowiska wobec USA.
• Trwają także rozmowy na temat stworzenia europejskiego funduszu kompensacyjnego dla firm dotkniętych nowymi barierami.
• Polska zabiega o to, aby UE nie wprowadzała symetrycznych ceł odwetowych, które mogłyby jeszcze bardziej zaszkodzić eksportowi.

🔷 Co dalej?

Wszystko wskazuje na to, że jesteśmy świadkami narastającej wojny celnej między USA a UE. Polska, jako kraj silnie zintegrowany z europejskimi łańcuchami wartości, znajduje się w trudnym położeniu: ponosi konsekwencje decyzji wielkich graczy, mając ograniczoną możliwość wpływu na ich politykę.

🔷 Podsumowanie

📝 Wnioski

W obliczu zaostrzającej się rywalizacji gospodarczej USA–UE, Polska musi postawić na:

• szybką analizę ryzyk sektorowych i przygotowanie branż do zmian,
• budowę niezależnych kanałów eksportu poza UE i USA,
• skuteczną dyplomację gospodarczą, zarówno w Brukseli, jak i Waszyngtonie.

✍️ Autor tekstu: Mateusz Gwóźdź 

ℹ️ Jeśli uważasz, że to co robimy ma sens, to możesz wspierać codzienne działania Fundacja Twoje VETO na kilka sposobów – szczegóły w menu WSPARCIE.