🇵🇱 Wstęp: Polska energetyka w czasach przełomu.
Polska stoi dziś na rozdrożu. Z jednej strony – presja unijnych regulacji klimatycznych, konieczność redukcji emisji CO₂ i rosnące koszty uprawnień ETS. Z drugiej – dramatyczne wyzwania przemysłu ciężkiego, który przez dekady stanowił siłę gospodarczą kraju: kopalnie, huty, elektrownie.
Kiedy wiele państw Zachodu prowadzi zrównoważoną transformację, Polska zmaga się z próbą pogodzenia dwóch światów: zachowania bezpieczeństwa energetycznego i dotrzymania unijnych zobowiązań.
⚡ Energetyka – między węglem a atomem.
Przez ostatnią dekadę w miksie energetycznym Polski dominował węgiel (ok. 70% produkcji energii).
Rosnące ceny surowców i polityka UE wymusiły jednak zmiany. W 2021 roku przyjęto dokument Polityka Energetyczna Polski do 2040 roku (PEP2040), zakładający:
- rozwój energetyki jądrowej,
- szybki wzrost udziału OZE (wiatr, fotowoltaika),
- odchodzenie od węgla w kierunku neutralności klimatycznej.
Choć na papierze plan wydaje się ambitny, jego realizacja napotyka bariery: brak stabilnych źródeł rezerwowych, niepewność inwestorów i rosnące obciążenia kosztowe przemysłu.
⛏️ Górnictwo – sektor w stanie alarmowym.
W 2020 roku rząd podpisał umowę społeczną z górnikami, która przewiduje stopniowe zamykanie kopalń do 2049 roku.
W praktyce oznacza to, że największe polskie spółki – Polska Grupa Górnicza, Tauron Wydobycie, Bogdanka – znalazły się w procesie wygaszania wydobycia.
Mimo że Polska wciąż posiada jedne z największych zasobów węgla w Europie, część zakładów została już formalnie postawiona w stan likwidacji. Wydobycie maleje, a kraj coraz częściej musi uzupełniać braki importem z Kolumbii, Australii czy RPA.
💬 Branża ostrzega: likwidacja kopalń bez gotowych alternatyw grozi utratą dziesiątek tysięcy miejsc pracy i zachwianiem bezpieczeństwa energetycznego kraju.
🏭 Hutnictwo – cichy dramat przemysłu.
Równolegle z górnictwem, polskie hutnictwo zmaga się z coraz trudniejszymi warunkami działania.
Wysokie ceny energii elektrycznej, system ETS i napływ taniego importu (głównie z Azji) doprowadziły do zamykania kolejnych linii produkcyjnych.
➡️ W ostatnich latach część zakładów hutniczych ograniczyła działalność lub przeszła w stan postojowy.
➡️ Udział Polski w europejskiej produkcji stali spadł z 8% do ok. 4%.
Eksperci branżowi podkreślają, że bez realnej pomocy państwa i reformy systemu klimatycznego UE – sektor hutniczy może przestać istnieć w dotychczasowej skali.
🏛️ Konfederacja: głos sprzeciwu i konkretne działania.
W obliczu tych wyzwań to właśnie Konfederacja stała się jednym z najaktywniejszych ugrupowań parlamentarnych, które domaga się ratowania polskiego przemysłu ciężkiego i zatrzymania likwidacji kopalń.
🔹 Najważniejsze inicjatywy:
- 🧾 Interpelacje poselskie – m.in. poseł Grzegorz Płaczek pytał ministra przemysłu o przyszłość PGG i Węglokoksu (interpelacja nr 9649 z 30 kwietnia 2025).
- 🏭 Wystąpienia publiczne –posłowie Konfederacji krytykowali politykę wygaszania kopalń i apelowali o wykorzystanie polskich złóż.
- 🧠 Udział w konferencjach branżowych – np. „Energia Przyszłości” w Akademii WSB w Dąbrowie Górniczej (15 listopada 2025), poruszana będzie tematyka współpracy nauki, biznesu i samorządów w zakresie transformacji energetycznej.
- 📣 Publiczne apele o reformę ETS i Zielonego Ładu – Konfederacja wzywa do renegocjacji unijnych regulacji klimatycznych i ochrony polskiego przemysłu przed utratą konkurencyjności.
🇪🇺 Zielony Ład i cena transformacji.
Unijny Zielony Ład (European Green Deal) miał być odpowiedzią na globalne wyzwania klimatyczne. W praktyce dla Polski oznacza on jednak rosnące koszty energii i presję na likwidację wysokoemisyjnych sektorów.
W latach 2019–2023 rząd PiS nie zawetował Zielonego Ładu, a Polska wzięła udział w jego wdrażaniu – mimo że publicznie go krytykowała. W efekcie:
- kopalnie są stopniowo zamykane,
- hutnictwo ogranicza produkcję,
- a przemysł energochłonny ponosi rosnące koszty emisji CO₂.
🧩 Co dalej?
Eksperci są zgodni: Polska potrzebuje równowagi między ekologią a gospodarką.
Zbyt szybkie tempo transformacji grozi deindustrializacją i utratą tysięcy miejsc pracy, zwłaszcza na Śląsku.
Z kolei brak działań w kierunku modernizacji energetyki może oznaczać marginalizację kraju w strukturach UE.
Konfederacja zapowiada, że będzie nadal:
- walczyć o ochronę krajowego przemysłu,
- promować realistyczną transformację energetyczną,
- i dążyć do suwerenności energetycznej Polski.
🧭 Podsumowanie.
| Obszar | Problem | Działania Konfederacji |
| Górnictwo | Plan likwidacji kopalń, import węgla | Interpelacje, konferencje, sprzeciw wobec zamykania kopalń |
| Energetyka | Uzależnienie od regulacji UE, wysokie ceny energii | Apel o rozwój atomu i inwestycje w polskie źródła |
| Hutnictwo | Wysokie koszty ETS, spadek produkcji | Wsparcie przemysłu ciężkiego, apel o reformę systemu emisji |
| Zielony Ład | Nadmierna presja klimatyczna | Postulat renegocjacji regulacji i ochrony polskiej gospodarki |
🔋 Wnioski.
Polska energetyka, górnictwo i hutnictwo stoją dziś przed największym wyzwaniem od czasów transformacji ustrojowej.
Bez rozsądnej strategii państwa i silnego głosu w Brukseli może dojść do trwałej utraty przemysłowej niezależności.
Konfederacja zapowiada, że będzie walczyć o zachowanie równowagi — między modernizacją a ochroną tego, co w polskiej gospodarce najcenniejsze: ludzi pracy, surowce i przemysł.
✍️ Autor tekstu: Mateusz Gwóźdź.
ℹ️ Jeśli uważasz, że to co robimy ma sens, to możesz wspierać codzienne działania Fundacja Twoje VETO na kilka sposobów – szczegóły w menu WSPARCIE.
