Kłodawa, Solino, Qemetica i K+S. Sól, paliwa i odpady
Wokół Kopalni Soli „Kłodawa” trwa spór dotyczący planów wykorzystania części podziemnych wyrobisk do składowania odpadów. Sama sprawa Kłodawy jest jednak tylko fragmentem znacznie szerszego obrazu, w którym spotykają się przemysł solny, chemiczny, magazynowanie paliw i gospodarka odpadami.
Kłodawa chce wykorzystać puste wyrobiska
Kopalnia Soli „Kłodawa” nadal prowadzi wydobycie soli i posiada koncesję do 2052 roku. Jednocześnie zarząd od kilku lat analizuje możliwość wykorzystania części pustek poeksploatacyjnych do innych celów. Niewątpliwie ma to wiązek z sytuacją finansowa przedsiębiorstwa.
Za 2025 rok kopalnia wykazała około 230,3 mln zł przychodów, 255,9 mln zł kosztów i stratę netto około 25,2 mln zł.
W 2025 roku spółka ponosiła koszty związane z przygotowaniem dokumentacji dla projektu podziemnego składowania odpadów w pustkach poeksploatacyjnych.
W 2026 roku projekt wszedł w kolejny etap administracyjny. Oficjalnie zakładał możliwość budowy podziemnego składowiska odpadów niebezpiecznych oraz innych niż niebezpieczne.
Plany wywołały silny sprzeciw części mieszkańców i pracowników. Zarząd podkreśla jednak, że obecnie w kopalni nie są składowane odpady niebezpieczne, a dalsze działania zostały wstrzymane do czasu uzyskania dodatkowych opinii naukowych.
Solino i strategiczne paliwa pod ziemią
Znacznie szerszy kontekst daje przykład IKS Solino, spółki należącej do Grupy ORLEN.
Solino zarządza największym w Polsce systemem podziemnego magazynowania ropy naftowej i paliw. Surowce są przechowywane w kawernach powstałych w złożach soli.
Mechanizm działania tych magazynów pokazuje, jak ważna jest sama solanka.
Aby wydobyć ropę lub paliwo znajdujące się setki metrów pod ziemią, do kawern wtłacza się solankę. Jest ona cięższa od paliw i nie miesza się z nimi, dlatego wypiera zgromadzony produkt ku górze. Następnie ropa lub paliwo trafiają do systemu rurociągów.
Oznacza to, że solanka jest elementem całego systemu bezpieczeństwa energetycznego.
Solino, CIECH i Qemetica
Przez lata jednym z największych odbiorców solanki produkowanej przez Solino był CIECH Soda Polska, obecnie działający jako Qemetica Soda Polska.
Solanka trafiała m.in. do zakładów w Inowrocławiu i Janikowie, gdzie była wykorzystywana w przemyśle chemicznym i produkcji soli.
W materiałach sejmowych przedstawiciele Qemetiki wskazywali, że zakłady spółki konsumowały nawet około 90 proc. solanki produkowanej przez Solino.
To pokazuje skalę wzajemnych zależności.
Solino produkowało solankę i rozwijało system kawern. Qemetica była ogromnym odbiorcą tego surowca. Dzięki temu cały system miał nie tylko znaczenie strategiczne, ale również ekonomiczne.
Janikowo i zmiana właściciela
W 2025 roku Qemetica zakończyła produkcję sody w Janikowie, pozostawiając tam jednak działalność związaną z produkcją soli.
W czerwcu 2026 roku spółka poinformowała o podpisaniu umowy sprzedaży swojego biznesu solnego niemieckiemu koncernowi K+S.
Transakcja obejmuje m.in. zakład w Janikowie.
To ważne wydarzenie, ponieważ Janikowo przez lata było częścią krajowego kompleksu sodowo-solnego powiązanego z działalnością Solino.
Zmiany własnościowe oraz ograniczenie działalności chemicznej mogą mieć znaczenie dla przyszłego zagospodarowania dużych ilości solanki.
Kim jest K+S?
K+S to duży niemiecki koncern działający w sektorze soli i nawozów.
Firma posiada również wieloletnie doświadczenie w podziemnym składowaniu odpadów w dawnych wyrobiskach kopalń soli i potasu.
Prowadzi w Niemczech podziemne składowiska, w których umieszczane są także odpady klasyfikowane jako niebezpieczne.
Widać jednak podobieństwo technologiczne: wyrobiska solne mogą być wykorzystywane zarówno do magazynowania surowców strategicznych, jak i do składowania odpadów.
Sól to surowiec strategiczny
Cała historia pokazuje, że sól nie jest wyłącznie produktem spożywczym lub drogowym.
Złoża soli mogą służyć do tworzenia podziemnych magazynów ropy, paliw, gazu czy innych nośników energii. Solanka jest potrzebna do funkcjonowania części tej infrastruktury, a przemysł chemiczny jest jednym z najważniejszych odbiorców tego surowca.
Dlatego Kłodawy, Solino, Qemetiki i K+S nie można traktować jako całkowicie oderwanych od siebie tematów.
Solino odpowiada za strategiczne magazynowanie paliw i produkcję solanki.
Qemetica przez lata była jej głównym odbiorcą.
K+S przejmuje część biznesu solnego Qemetiki jednocześnie będąc firmą zajmującą się składowaniem odpadów niebezpiecznych
Kłodawa analizuje możliwość wykorzystania pustych wyrobisk do składowania odpadów.
Nie tworzy to jednego formalnego układu, ale wystarczy połączyć kropki…
Pod ziemią znajduje się bowiem infrastruktura mająca znaczenie dla bezpieczeństwa energetycznego państwa.
A w przypadku podziemnych magazynów paliw jednym z kluczowych elementów całego systemu pozostaje właśnie solanka za której wydobycie będzie odpowiedzialny zagraniczny koncern…
✍️ Autorka tekstu: Aleksandra Ślozowska
ℹ️ Jeśli uważasz, że to co robimy ma sens, to możesz wspierać codzienne działania Fundacji Twoje VETO na kilka sposobów – szczegóły w menu WSPARCIE.
