31 sierpnia 1980 roku w Stoczni Gdańskiej podpisano jedno z najważniejszych porozumień w najnowszej historii Polski. Władze PRL zgodziły się m.in. na powstanie niezależnych, samorządnych związków zawodowych.
Był to efekt wielkiej fali strajków i determinacji ludzi, którzy upomnieli się nie tylko o pieniądze. Walczyli również o godność pracy, prawo do własnego głosu i możliwość realnego wpływania na rzeczywistość. 46 lat później rocznica Porozumień Sierpniowych przypada w szczególnym momencie.
📚 Jutro rozpoczyna się rok szkolny 2026/2027.
Tysiące nauczycieli wrócą do klas. Razem z nimi miliony dzieci i ich rodziców. Jednak polska szkoła nie rozpoczyna tego roku w spokojnej rzeczywistości.
Wchodzi bowiem w kolejną dużą reformę.
📚 Reforma edukacji 2026. Co zmienia się w polskiej szkole?
Od 1 września 2026 roku zaczyna obowiązywać nowa podstawa programowa w przedszkolach oraz klasach I i IV szkół podstawowych.
Pojawiają się nowe podręczniki, zmiany w planach nauczania i nowe rozwiązania organizacyjne. Edukacja zdrowotna staje się natomiast przedmiotem obowiązkowym. Reforma będzie stopniowo obejmowała kolejne roczniki.
I właśnie dlatego, w rocznicę Sierpnia ’80, warto zadać pytanie:
❓ czy nauczyciel w polskiej szkole rzeczywiście ma dziś poczucie, że jego głos się liczy?
⚠️ O problemach polskiej szkoły pisaliśmy już wielokrotnie.
Jako Fundacja Twoje VETO od dawna zwracamy uwagę na problemy i zmiany dotyczące polskiej edukacji.
📚 Pisaliśmy o kolejnych zmianach w systemie i pytaliśmy, czy rodzice, nauczyciele oraz uczniowie mają realny wpływ na kierunek, w którym zmierza polska szkoła.
🩺 Edukacja zdrowotna.
Szczególnie dużo miejsca poświęciliśmy edukacji zdrowotnej. Jeszcze niedawno był to przedmiot nieobowiązkowy.
Dziś, przed rozpoczęciem nowego roku szkolnego, wraca temat jego obowiązkowości. Wraca również pytanie o granice między rolą szkoły a prawem rodziców do wychowania własnych dzieci.
👉 „Edukacja zdrowotna: miało być dobrowolnie, będzie obowiązkowo?”
📱 Dzieci coraz dłużej w internecie.
Pisaliśmy również o problemie, który nauczyciele widzą dziś niemal w każdej klasie. Coraz większa część życia dzieci przenosi się do internetu.
Według danych przywoływanych przez Fundację dzieci w wieku 7–14 lat spędzają w sieci średnio aż 4 godziny i 25 minut dziennie.
👉 „Ponad 4 godziny dziennie w sieci. Czy tracimy własne dzieci?”
🍽 Dieta planetarna i szkolne żywienie.
Poruszaliśmy także temat zmian dotyczących żywienia dzieci oraz koncepcji takich jak dieta planetarna.
Pytaliśmy, czy szkoła powinna być miejscem wdrażania kolejnych odgórnych modeli dotyczących nie tylko edukacji, ale również stylu życia najmłodszych.
👉 „Szkolny talerz pod kontrolą klimatu?”
🏫 Zwracaliśmy również uwagę na problemy związane z rekrutacją do szkół, zmianami programowymi i kolejnymi reformami. Z ich konsekwencjami każdego dnia muszą później mierzyć się nauczyciele, uczniowie i rodzice.
To tylko kilka przykładów.
Problemy polskiej szkoły nie zaczynają się i nie kończą na jednej podstawie programowej czy jednym rozporządzeniu.
Dotyczą także kondycji dzieci, warunków pracy nauczycieli, roli rodziców oraz kolejnych reform.
Przede wszystkim prowadzą jednak do jednego zasadniczego pytania:
❓ czy państwo ma dziś spójną wizję polskiej szkoły – nie na jedną kadencję, lecz na całe pokolenie?
🏫 Polska szkoła 2026. Pytań jest coraz więcej.
Dziś do wcześniejszych pytań dokładamy kolejne.
👩🏫 Czy w centrum każdej reformy znajduje się nauczyciel, który będzie musiał ją wprowadzić w życie?
👨👩👧👦 Czy rodzice mają wystarczający wpływ na kierunek zmian?
🎒 Czy dzieci są podmiotem edukacji, czy coraz częściej uczestnikami kolejnych systemowych eksperymentów?
🏫 I czy polska szkoła ma jeszcze wystarczająco dużo stabilności, aby nauczyciel mógł przede wszystkim… uczyć?
Ministerstwo Edukacji deklaruje, że Reforma26 została przygotowana z udziałem ekspertów, nauczycieli i uczniów. Jednym z jej celów ma być także zwiększenie autonomii nauczycieli oraz poprawa warunków ich pracy.
Mamy jednak obawy, czy tak właśnie będzie.
Prawdziwy sprawdzian reformy edukacji 2026 nie odbędzie się w ministerialnych prezentacjach.
Rozpocznie się jutro — w tysiącach polskich klas.
🇵🇱 Solidarność to także prawo do własnego głosu.
Sierpień 1980 roku przypomina nam, że ogromne zmiany zaczynają się wtedy, kiedy zwykli ludzie przestają być jedynie wykonawcami decyzji podejmowanych ponad ich głowami.
Dlatego 31 sierpnia pamiętajmy nie tylko o historycznym zwycięstwie „Solidarności”.
Pamiętajmy również o samej idei solidarności. O szacunku do pracy, prawie do własnego głosu oraz o odpowiedzialności za wspólnotę.
I o tym, że państwo powinno słuchać ludzi, którzy każdego dnia tworzą jego najważniejsze instytucje.
A szkoła bez wątpienia jest jedną z nich.
💬 Nauczyciele, rodzice – z jakimi obawami wchodzicie w rok szkolny 2026/2027? Czy polska szkoła zmierza dziś w dobrym kierunku?
✍ Autor tekstu: Natalia Mehlich.
ℹ️ Jeśli uważasz, że to co robimy ma sens, to możesz wspierać codzienne działania Fundacji Twoje VETO na kilka sposobów – szczegóły w menu WSPARCIE.
